Β' ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟΝ ΠΥΡΓΟΥ ΨΥΧΟΣΑΒΒΑΤΟ ΠΡΟ ΤΗΣ ΠΕΝΤΗΚΟΣΤΗΣ
"Μνήμη, Προσευχή και Ελπίδα Αναστάσεως!"
Το Ψυχοσάββατο προ της Πεντηκοστής, είναι μία Ιερή και συγκινητική ημέρα της Αγίας μας Ορθόδοξης Εκκλησίας. Λίγο πριν από τη μεγάλη εορτή της Πεντηκοστής, κατά την οποία εορτάζουμε την κάθοδο του Παναγίου Πνεύματος και τη φανέρωση της Εκκλησίας στον κόσμο, η Μητέρα Εκκλησία στρέφει με αγάπη το βλέμμα της προς όλους τους κεκοιμημένους αδελφούς μας. Δεν τους λησμονεί. Δεν τους θεωρεί χαμένους. Τους κρατά μέσα στην Προσευχή της, γιατί πιστεύει ότι η ζωή δεν τελειώνει στον τάφο, αλλά συνεχίζεται στο Φως της Αναστάσεως του Χριστού. Γι’ αυτό και πριν από την Πεντηκοστή, η Εκκλησία δέεται υπέρ πάντων των απ’ αιώνος Κεκοιμημένων, γνωστών και αγνώστων, συγγενών και φίλων, αλλά και όσων δεν έχουν κάποιον να τους Μνημονεύει.
Η Προσευχή για τους Κεκοιμημένους είναι έκφραση αγάπης, ευγνωμοσύνης και ελπίδος. Είναι η πιο βαθιά απόδειξη, ότι οι δεσμοί της αγάπης, δεν διαλύονται με τον Θάνατο. Όταν προσφέρουμε Κόλλυβα, Πρόσφορο, Κερί, όταν δίνουμε τα ονόματα για Μνημόνευση, όταν τελούμε Τρισάγια και Μνημόσυνα, δεν κάνουμε απλώς ένα έθιμο, αλλά καταθέτουμε την αγάπη μας, ενώπιον του Θεού και παρακαλούμε να αναπαύσει τις Ψυχές των προσφιλών μας «ἐν τόπῳ φωτεινῷ, ἐν τόπῳ χλοερῷ, ἐν τόπῳ ἀναψύξεως». Ιδιαίτερα σήμερα, όπου πολλοί άνθρωποι δυσπιστούν, αμφιβάλλουν ή αντιμετωπίζουν τα Μνημόσυνα, τα Τρισάγια και τα Ψυχοσάββατα, ως απλές παραδόσεις ή Κοινωνικές συνήθειες, η Ορθόδοξη Εκκλησία, έρχεται να υπενθυμίσει ότι η Προσευχή για τους Κεκοιμημένους, δεν είναι τυπική πράξη, αλλά βαθύ Μυστήριο Αγάπης! Η δυσπιστία του ανθρώπου γεννιέται πολλές φορές από τον πόνο, την άγνοια, την απομάκρυνση από τον Θεό ή από την αντίληψη ότι όλα τελειώνουν με τον Θάνατο. Όμως η Εκκλησία δεν βλέπει τον άνθρωπο μόνο ως σώμα που φθείρεται, αλλά ως Ψυχή αθάνατη, πλασμένη για την Αιωνιότητα!
Η Μεγάλη ωφέλεια των Προσευχών αυτών, βρίσκεται στο έλεος του Θεού. Εμείς δεν γνωρίζουμε τα μυστήρια της άλλης ζωής, γνωρίζουμε όμως ότι ο Θεός είναι αγάπη και ότι η Προσευχή της Εκκλησίας μας έχει δύναμη. Εκεί όπου ο σύγχρονος άνθρωπος λέγει «τελείωσε», η Εκκλησία ομολογεί: «Προσδοκώ ανάστασιν νεκρών». Εκεί όπου η Κοινωνία πολλές φορές περιορίζεται στο Μνήμα, στο Μάρμαρο, στα Λουλούδια και στην εξωτερική φροντίδα, η Εκκλησία μάς καλεί να φροντίσουμε το σπουδαιότερο: την Ψυχή. Γι’ αυτό οι οικείοι των Κεκοιμημένων δεν πρέπει να περιορίζονται μόνο σε εξωτερικές φροντίδες και Κοινωνικές υποχρεώσεις. Όλα αυτά έχουν τη θέση τους, όμως το σπουδαιότερο είναι η Πνευματική φροντίδα: η Θεία Λειτουργία, η Μνημόνευση, τα Μνημόσυνα, τα Τρισάγια, η Ελεημοσύνη στο όνομά τους, η προσωπική Προσευχή, η Συγχώρηση και η Αγάπη.
Οι Κεκοιμημένοι μας δεν έχουν ανάγκη από επίδειξη, αλλά από Προσευχή, δεν έχουν ανάγκη από Κοσμική προβολή, αλλά από μνημόνευση στη Θεία Λειτουργία, δεν έχουν ανάγκη μόνο από δάκρυα, αλλά από ελεημοσύνη, συγχώρηση και Πνευματική προσφορά. Ιδιαίτερα η προσφορά του Προσφόρου και των Κολλύβων έχει βαθύ συμβολισμό. Το Σιτάρι που πέφτει στη γη και φθείρεται, αλλά ξαναβλαστάνει, μας θυμίζει την πίστη μας στην Κοινή Ανάσταση. Όπως ο Χριστός ανέστη εκ νεκρών, έτσι και εμείς προσδοκούμε «ἀνάστασιν νεκρῶν καί ζωήν τοῦ μέλλοντος αἰῶνος».
Το Ψυχοσάββατο λοιπόν δεν είναι ημέρα απελπισμένης λύπης, αλλά ημέρα Προσευχής, Πίστεως και Ελπίδος. Είναι Πρόσκληση, να θυμηθούμε με ευγνωμοσύνη εκείνους που μας αγάπησαν, μας ανέθρεψαν, μας στήριξαν και μας παρέδωσαν την πίστη, την οικογένεια, την παράδοση και τις αξίες της ζωής. Σε μια εποχή που η καρδιά του ανθρώπου, ψυχραίνεται και η πίστη δοκιμάζεται, το Ψυχοσάββατο, γίνεται δυνατή μαρτυρία, ότι η Εκκλησία παραμένει μάνα ζωντανών και κεκοιμημένων. Μας διδάσκει να μη λησμονούμε, να μη γινόμαστε αχάριστοι, να μη κόβουμε τους δεσμούς με όσους μας ευεργέτησαν και μας αγάπησαν. Η Μνήμη των νεκρών μας γίνεται Σχολείο ταπεινώσεως, ευγνωμοσύνης και μετανοίας για εμάς τους ζωντανούς.
Ας προσέλθουμε λοιπόν με ευλάβεια στον Ιερό Ναό, φέρνοντας τα ονόματα των Κεκοιμημένων μας, τα Κόλλυβα και την Προσευχή της καρδιάς μας. Διότι η μεγαλύτερη Τιμή προς τους Κεκοιμημένους μας είναι να τους μνημονεύουμε ενώπιον του Θεού και να ζούμε εμείς οι Ζώντες, με Μετάνοια, Πίστη, Αγάπη και ελπίδα Αναστάσεως. Η Εκκλησία μάς διδάσκει ότι η αγάπη δεν πεθαίνει, η προσευχή δεν χάνεται και ο Θεός δεν λησμονεί κανέναν. Αιωνία αυτών η Μνήμη. Ο Θεός να αναπαύει τις Ψυχές, όλων των Κεκοιμημένων αδελφών μας!
ΕΚ ΤΟΥ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ
[29-05-2026]


0 Σχόλια